Bu içerikte kademeli emeklilik gündemini ve son gelişmeleri mercek altına alıyoruz. Emeklilikte Yaşa Takılanlar yasasının resmiyet kazanmasıyla birlikte, vatandaşların tüm dikkati bir kez daha kademeli emeklilik seçeneklerine çevrildi. Bilhassa 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 döneminde işe başlayanlar, kendileri için yeni bir yasal adım bekliyor.
Kademeli emeklilik modelinin detayları
Kademeli emeklilik, çalışanların işe giriş tarihlerine göre belirlenen yaş ve prim koşullarını aşamalı olarak tamamlamalarını sağlayan bir yöntemdir. Mevcut sistemde EYT sınırında kalanlar için bu model, emeklilik yaşının birdenbire değil, yıllara yayılarak yumuşatılmasını hedeflemektedir.
Resmi makamların emeklilik açıklamaları
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı kanadından gelen güncel açıklamalarda, aktüeryal dengenin gözetilmesinin temel esas olduğu belirtildi. Mevcut durumda mevzuatta radikal bir reform planlanmasa da, teknik hazırlıkların yürütüldüğü biliniyor.
Muhtemel emeklilik yaş tablosu
Kesinleşmiş bir yaş tablosu yayımlanmasa da, kamuoyunda tahmin edilen olası senaryolar şu şekildedir:
-
9 Eylül 1999 sonrası girişliler: Kadınlar için 43 yaş ve 6250 prim günü, erkek sigortalılarda 45 yaş ve 6250 prim günü.
-
2002 sonrası girişliler: Bayan çalışanlarda 46 yaş, Bay çalışanlarda 48 yaş ve 6500-7000 arası prim günü.
-
2005 sonrası girişliler: Kadınlarda 49 yaş, erkeklerde 51 yaş ve 7000 üzeri prim günü.
Kimler kapsam içerisine girecek
Gündemin odağında, 1999 yılındaki büyük reformdan sonra iş hayatına başlayanlar yer alıyor. Özellikle EYT düzenlemesini kısa sürelerle kaçıran “2000 sonrası SGK’lılar“, mağduriyetin giderilmesi adına bu yasanın hayata geçmesini umut ediyor. Yasa onaylandığı takdirde 4A, 4B ve 4C ayrımı olmaksızın geniş bir kitlenin faydalanması öngörülüyor.
EMADDER kademeli emeklilik yaş prim şartı tablosu
2000’den sonraki süreçte kademeli emeklilik için öngörülen liste 8 Eylül 1999 sonrasında sigorta girişi olan çok sayıda vatandaş adına “bir günle 17-20 yıl kaybetme” durumu, EMADDER (Emeklilikte Adalet Derneği) öncülüğünde büyük bir mücadeleye dönüştü. Halihazırdaki düzende 2000-2008 arası işe başlayanlar kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş sınırına bağlıyken, üzerinde çalışılan taslaklar bu işleyişi daha adil bir basamağa yaymayı hedefliyor.
EMADDER Talepleri ve Önerilen Geçiş Tablosu
EMADDER’in masadaki en güçlü teklifi, sigorta başlangıç yılına göre her yıl için belirli bir yaş ve prim artışı öngören eşitlikçi bir sistem.
1999-2000 Girişliler: Kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş ile başlayan bir basamak. 2008 Sonrası: Sistemin 7 bin 200 ya da 9 bin günlük primle 50-52 yaş bandına indirilmesi.
Asıl Gaye: EYT kapsamı dışında kalanların yaşadığı mağduriyeti, yaş sınırlarını kademeli olarak düşürerek gidermek.
2026 yılı öngörüleri: Yasalaşma Süreci Sosyal güvenlik uzmanlarına göre, 2026’nın ilk 6 aylık döneminde konuşulması beklenen olası bir seçim atmosferi, emeklilik reformunun TBMM gündemine taşınmasını tetikleyebilir. Şu an için kesinleşmiş bir yasa tasarısı ilan edilmese bile, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın teknik çalışma yürüttüğü kulis bilgileri şeklinde ifade ediliyor.
